Gisteren dinsdag 28 april was het een wat ongewoon begin van de gemeenteraad. Voor de ingang van het gemeentehuis hadden een paar tiental actievoerders een dikke rode lijn uit plastic gekleefd. En ook nog eentje binnen voor de trap.

Een rode lijn voor Palestina.  Want een en ander ter ondersteuning van een nieuwe vraag van de Samen-fractie in de gemeenteraad om de ethische clausule die in september 2025 unaniem was goedgekeurd in de gemeenteraad opnieuw te herstellen.  De beslissing toen voorzag dat in de opdrachten voor publieke offertes van de gemeente en het OCMW de kandidaat-opdrachtnemer al het nodige zal doen om te werk te gaan als een voorzichtige en redelijke partner. “En hierin proberen te vermijden dat er wordt samengewerkt met bedrijven die winsten genereren uit economische activiteiten gelinkt aan de illegale bezetting en blokkage van de Gazastrook, de westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem.”  Idem voor het gebruiken van producten of ingrediënten afkomstig uit die gebieden . En wanneer het onmogelijk is om bij de start van de uitvoering van een opdracht hieraan te voldoen, dan te blijven zoeken naar alternatieven om die doelstellingen te realiseren.

Niet voor banken ?

Wie voor de gemeenteraad langs de hoofdingang het gemeentehuis binnen wilde, moest gisteren over de rode lijn. De Rode Lijn voor Gaza.

Bij het zoeken naar de diensten van een bank voor de lening voor de verbouwing van de school in Blanden, had het schepencollege aanvankelijk beslist om die clausule te laten vallen. Anders werden de grootbanken KBC, Belfius en BNP-Parisbas uitgesloten. Die beslissing moest nadien herzien worden, omdat het schepencollege niet mocht afwijken van een beslissing van de gemeenteraad. Dat gebeurde de voorbije maanden: de meerderheid duwde een nieuwe beslissing door op de gemeenteraad om banken en financiële producten uit te sluiten van deze ethische clausule. Meer daarover stond hier eerder te lezen: De ethische principes even aan de kant

De Samen fractie had daarom de oorspronkelijke clausule weer op de agenda van de gemeenteraad gezet.  Vandaar de rode lijn voor Gaza bij de ingang. En de vraag aan de raadsleden om bij de stemming hun geweten te laten spreken. Een deel van de raadsleden stapte via de rode lijn naar binnen, en hoorde eerst de vraag van de actievoerders.

Toen het punt aan de agenda kwam, herinnerde Mattias Bouckaert namens de Samen fractie aan wat we allemaal weten: het rapport van Don’t Buy Into Occupation (2025) – opgesteld door een coalitie van 25 Palestijnse en internationale organisaties waaronder FairFin en 11.11.11 . LINK NAAR HET RAPPORT Daaruit blijkt dat banken die in België actief zijn gezamenlijk voor meer dan 40 miljard dollar aan kredieten geven en ruim 50 miljard dollar investeren aan aandelen en obligaties in bedrijven die mee de bezetting en de genocide tegen Palestijnen mogelijk maken.

Meerdere raadsleden kwamen even luisteren op de rode lijn naar de actievoerders: Maggy Steeno, Arnout Arts, Tom Teck, Bart Ponsaerts, Jean Louis Vertongen, Tine Eerlingen, Jena Auwerx, Fien Gilias, … Patrice Lemaitre glipte langs de achterdeur binnen.

We weten dat de Israëlische regering in Gaza, in de westelijke Jordaanoever, in Iran en in Libanon onschuldige burgers viseert, op grootschalige en systematische wijze. We weten dat in Iran ziekenhuizen, scholen en burgerlijke infrastructuur werd gebombabeerd. We weten dat de Israëlische regering in Gaza ruim 72.000 inwoners gedood heeft sinds oktober 2023. Dat is 3 % van de bevolking in Gaza.  We weten dat er in Gaza 22.000 vrouwen gedood zijn en 16.000 meisjes.  We weten dat er op een oppervlakte van 6 x Oud-Heverlee 2 miljoen mensen in erbarmelijke omstandigheden overleven. De Israëlische regering bezet momenteel nog steeds 58 % van het grondgebied van Gaza.

We weten dat de Israëlische regering maandelijks slechts 4999 vrachtwagens met hulpgoederen toeliet, in plaats van de 23.400 die het bestand voorziet.  We weten dat sinds de vorige gemeenteraad Libanon gebombardeerd werd. We weten dat ook hier ruim 2000 doden vielen. Er zijn een miljoen mensen op de vlucht. 64.000 woningen zijn vernield. Journalisten en hulpverleners worden geviseerd.

We weten dat in april de Israëlische regering besloot  34 nieuwe illegale nederzettingen in te planten in  de illegaal bezette westelijke Jordaanoever.  We weten dat ook hier dagelijks doden vallen.   We weten dat er het israëlisch parlement een wet aannam die de doodstraf mogelijk maakt, enkel voor mensen van palestijnse origine. We weten dat dit een duidelijke vorm van apartheid is.

We weten dit alles. Toch volgen er geen Europese sancties en raken ook de Belgische uiterst beperkte maatregelen maar niet uitgevoerd.

Hij schetste ook nog het verhaal en het laatste telefoongesprek van het zesjarige meisje Hind Rajab, de laatste 16 seconden voor ze door het Israëlisch leger werd doodgeschoten in de gezinsauto. 64 geweerschoten voor haar familie, vanop 23 meter afstand. Vervolgens zijzelf. Vervolgens de ambulanciers.

Het werd wat stil in de gemeenteraad.

Het schepencollege bleef bij zijn standpunt: geen strenge ethische criteria wanneer we met de gemeente banken zoeken voor leningen: anders missen we de betere aanbiedingen. En geld voor de gemeentekas.

Vervolgens legde Patrice Lemaitre (Pro OH) het standpunt uit van de meerderheid. Dat de clausule die eerder was aangenomen botste op de realiteit, op het risico geen lening vast te krijgen aan goede voorwaarden. Dat een lokale boycot het doel mist. Dat een politieke wijziging van België of eerder van de hele de EU moet komen. Dat de gemeente hoogstens een signaal kan geven, maar dan het risico loopt op een minder gunstige lening aan een hogere kost te moeten aangaan. Dat de bank zo een boycot nauwelijks voelt. Dat dit een symbolenstrijd zou zijn ten laste van de gemeente. En vroeg daarom de gemeenteraad het voorstel van Samen af te wijzen.

Adinda Claessen (Samen)  vond het triestig dat we alleen maar solidair zijn als het ons niks kost. Het gaat  hier om een oorlog. Wij kunnen de grens trekken met onze houding, symbolen doen er toe. Ze vroeg de raadsleden te stemmen uit overtuiging, hun geweten te laten spreken, te tonen dat principes hun waarde hebben.

Patrice Lemaitre wees erop dat dit geen afbreuk deed aan zijn persoonlijke principiële houding. Hij zei betrokken te zijn in een handelszaak waar deze principes werden toegepast.  Wel met eigen geld.  Maar niet met het geld van de gemeente. 

Het gaat om het geld van onze de inwoners, merkte Mattias Bouckaert op. Alleen maar solidair zijn , als het gratis is ,is toch vrij zwak.  Wij gaan dat van hier ginder niet oplossen, betoogde Patrice Lemaitre.

Burgemeester Clerckx viel hem bij. Dat het daar om iets verschrikkelijks gaat. Maar als je het rapport leest, Don’t buy into occupation, merk je dat er als burger voortdurend mee te maken hebt. Je Dell computer, Microsoft met Windows; Meta met Whatsapp: allemaal betrokken in Israël. 95 % van de  verzoeken van de Israëlische militaire overheid om pro Palestijnse Facebook berichten te verwijderen wordt uitgevoerd . Net als het verwijderen van  berichten over Israëlisch geweld tegen Palestijnen. Andere betrokken bedrijven zijn Caterpillar, Intel, TUI, Oracle, Coca Cola,

We hebben die resolutie gestemd. Maar een sfeer van pro en contra met hier vermeden worden . We vinden allemaal wat daar gebeurt verschrikkelijk. We kunnen de illusie hebben dat we het verschil kunnenmaken.  Maar hier zijn we verantwoordelijk voor het geld van onze gemeenten. Daarom sloothij zich aan bij het voorstel van Patrice Lemaitre om de clausule niet goed te keuren. We zijn de clausule niet vergeten. We hebben meer gedaan dan andere gemeenten die enkel een rode streep aanbrachten op hun gebouw.

Bij de stemming wou enkel de oppositie terug naar de oorspronkelijke ethische clausule voor offertes

Vervolgens werd er gestemd. Enkel de oppositie van Samen, Red Oud Heverlee en Annick Minnoye steunde het voorstel van de resolutie. De meerderheid van Club CD&V, Pro OH en N-VA stemde tegen.