De Vlaamse regering pakte op 3 april uit met de nieuwe regeling rond sociaal wonen. Dat is meer dan nodig. In Vlaanderen bereikt het tekort aan sociale woningen een nieuw hoogtepunt: maar liefst 199.085 huishoudens – goed voor 443.569 mensen – staan op de wachtlijst voor een sociale huurwoning. Dat hoge cijfer is er, ook al deed de vorige minister Diependaele van N-VA hard zijn best om die lijst uit te dunnen, te actualiseren, of mensen met teveel spaargeld van de lijst te kieperen. 28 105 euro is al te veel spaargeld voor een alleenstaande op de wachtlijst.
Tegen 2042 wil Vlaanderen daarom 50 000 bijkomende sociale huurwoningen realiseren. Dus voor amper een kwart van de wachtenden binnen dit en15 jaar wat regelen. Het blijft hopeloos lang wachten voor wie onderaan de lijst staat.
Slechts 18 Vlaamse gemeenten hebben nog minder sociale huurwoningen.
Oud Heverlee zal zijn deel moeten doen van die 50 000 woningen. Want onze rijke gemeente doet het wel héél erg slecht. Met slechts 53 sociale huurwoningen staat Oud Heverlee op de 267ste plaats van de 285 Vlaamse gemeenten: slechts 18 Vlaamse gemeenten van allerlei formaten hebben nog minder sociale huurwoningen. Ter vergelijking: buurgemeente Huldenberg heeft 121 sociale huurwoningen, Bierbeek 88, Bertem 209, Leuven 3685. En dan hebben we nog “geluk” dat de al jaren leegstaande sociale huurwoningen in de boomkeswijk van Oud Heverlee worden meegeteld. Ronduit beschamend is ook dat onze gemeente er niet in slaagde om de vorige doelstelling die ons was opgelegd te halen. We krijgen daarom een bijkomende inhaalbeweging opgelegd van 18 sociale woningen tegen 2030. Slechts 39 Vlaamse gemeenten van diverse formaten hebben er nog meer in te halen tegen 2030.
In totaal moeten we nu 115 sociale huurwoningen realiseren tegen 2042. En meer als het aantal inwoners verder groeit. Tegen 2030 moeten er al 28 zijn gerealiseerd. Daarvoor moet de gemeente al tegen november 2026 een meerjarenplan afsluiten met Dijledal over hoe ze dat wil realiseren. Blijven het mooie woorden dan moet de gemeente per ontbrekende sociale woning 4000 euro per jaar betalen aan een sociaal huurfonds. In 2028 wacht de evaluatie voor de eerste schijf. Die jaarlijkse boete kan hier oplopen.
Verwonderlijk ?
Voor wie het sociaal woonbeleid in onze gemeente volgt, komt dit niet uit de lucht vallen. Zolang Fusiebelangen van oud-burgemeester Vandezande hier regeerde kwam er geen enkel sociale woning bij. Nadien lukte het maar met mondjesmaat.
Het nieuwe plan met Dijledal moet alvast beginnen met de gronden die de gemeente of de kerkfabrieken in hun bezit hebben. Overlopen we even de grote vissen uit dat lijstje:
In het Winkelveld, achter de Grote Wijzer school van Oud Heverlee heeft het OCMW 8875 vierkante meter bouwgrond. Enkele omwonende villabewoners zien er naar eigen zeggen liever konijntjes lopen dan sociale woningen. Ze konden met wat procedures een aangepaste vergunning tegenhouden. De vorige meerderheid heeft er verder niets meer aan gedaan. Tot vreugde van de konijntjes en de welstellende bewoners.
De kerkfabriek van Oud Heverlee verbouwde dynamisch de pastorij, en verhuurt er een appartement aan marktprijzen. Ook die van Sint Joris Weert heeft belegd in een appartement op de commerciële markt. Zaal Den Bogaard palmt de rest van de grond in rond de pastorij van Oud Heverlee. Geen sociale woningen. Aan de Korbeekdamstraat-Groenstraat ligt er 9326 vierkante meter bouwgrond. Het schuchtere plan om er amper 7 sociale huurwoningen op te voorzien ligt stil na de juridische acties van de omwonende villabewoners. De gemeente overweegt een jarenlange onzekere procedure bij de Raad van State om haar oorspronkelijk plan voor 7 sociale woningen door te zetten. Een tergend langdurig meerjarenplan.
Tja, als je per hectare gemeentegrond maar 7 sociale woningen wil bouwen, heb je al 16 hectare bouwgrond nodig om aan 115 woningen te geraken. Zo zal het niet lukken.
Het bouwproject Durabrik in Haasrode moest een 30tal sociale woningen opleveren. Maar heel dat project werd geblokkeerd door het huidig gemeentebestuur. In Sint Joris Weert kocht het OCMW destijds bouwgrond voor sociale woningen achter het ontmoetingscentrum en de Delhaizeparking. Maar dat wordt nu een parkje. De gemeente is klaar met de aanvraag om er 10 bomen te kappen, een omni-sportveld met kooi te realiseren, 2 speeltuinzones, een podium voor een buitenklas, een speelberg, een open evenemententerrein, een beachvolleybalveld, .. Het archeologisch onderzoek loopt al, de buren werden aangeschreven. Allemaal leuke dingen voor de mensen. Maar niet de oorspronkelijk voorziene sociale woningen.
De gemeente kocht ook de grond van de vroegere camping aan het Zoet Water. Maar ook daar plant men leuke dingen, geen sociale woningen. De kerkfabriek van Sint Joris Weert heeft gronden bij de pastorij van Sint Joris Weert. En wou een erfpacht wel geven aan de gemeente als er een parochiezaal bouwt en een appartementje voor een dorpspastoor die er in geen decennia komt. Maar ook daar jarenlange stilstand. Een deal met de project promotor en de aanpalende grond van het vroegere tuincentrum ? Een switch met de school ?
Bij de privé-sector ?
Evenmin is er een beleid om bij grote verkavelingen en nieuwbouw op te leggen dat er een minimaal deel sociale woningen horen bij te zitten. Bij de verkiezingen waren N-VA, Samen en Pro OH nochtans voorstander om 20 % sociale woningen te realiseren bij woonprojecten van meer dan 5 woningen. Club CD&V was tegen. Zo zou je sociale woningen kunnen spreiden over de hele gemeente, in plaats van ergens een concentratiewijk te bouwen. Die verkiezingsbelofte werd recent weer overgeslagen bij de 9 appartementen die de firma Vandezande gaat bouwen op de terreinen van de woning Clabots: geen enkele sociale woning daarbij.
We doen het dus niet. Zo verkijken we de kans om sociale woningen over de hele gemeente te verspreiden. En wordt de “keuze” voor grote projecten moeilijker te ontwijken.
Wachten we dan op een herbestemming van het franciscanenklooster ? Of op de verkoop van een gebouw van het huidig gemeentehuis wat Club CD&V in zijn programma had staan ? Of op de aankoop van de leegstaande politiegebouwen aan de Oud Nethensebaan ? Of op het stationsgebouw van Sint Joris Weert dat binnenkort te koop komt ? Of op vrijkomende handelspanden en terreinen van middenstanders in het dorp die geen overnemer vinden ? Dan nog: dan moet de gemeente of Dijledal die gronden kunnen verwerven. Geen kattenpis.
De visienota over sociaal wonen op de website van de gemeente dateert inmiddels van 2021. “We beschikken met deze nota over een bijkomend instrument dat het realiseren van het bindend sociaal objectief kan faciliteren en het betaalbaar woonaanbod in de gemeente kan vergroten “ stelde de nota met enig zelfgenoegen.
“Deze nota zal in de toekomst permanent bijgewerkt worden naar aanleiding van nieuwe ontwikkelingen en regelgeving.”, zo staat te lezen in het besluit op p 39. Na 5 jaar wordt dat tijd.
achterdoechelen.be 